18 مرداد 1399
شهريار مهدوي

شهریار مهدوی

مرتبه علمی: دانشیار
نشانی: ملایر- دانشگاه ملایر- دانشکده کشاورزی- گروه علوم ومهندسی خاک
تحصیلات: دکترای تخصصی / خاکشناسی
تلفن: 0812355338
دانشکده: کشاورزی

مشخصات پژوهش

عنوان
ارزیابی داده های هواشناسی جهانی در پیش بینی رواناب (مطالعه موردی حوضه بهشت آباد کارون شمالی)
نوع پژوهش پایان نامه
کلیدواژه‌ها
حوضه آبریز بهشت آباد، مدل هیدرولوژیکیSWAT، CRU، CFSR، الگوریتم PSO
سال 1394
پژوهشگران شهریار مهدوی(استاد راهنما)

چکیده

مدل ها ابزار قدرتمندی در شبیه سازی فرآیندهای حوضه و اثرات مدیریت آب و خاک می باشند و می توانند در زمان و هزینه صرفه جویی کنند. مطالعات مدل سازی بسیاری نیز در سراسر جهان انجام شده است، اما این تلاش های مدل سازی همیشه آسان نبوده و یکی از چالش های اصلی که مدل سازان با آن روبرو شده اند کمبود داده های هواشناسی است. ایستگاه های هواشناسی در ایران کاملاً محدود هستند و بسیاری از آنها در خارج از حوضه ها واقع شده اند و داده های گم شده و ثبت نشده در آنها وجود دارد. هدف اصلی از این مطالعه بررسی گزینه هایی است که می تواند جایگزین داده های هواشناسی زمینی در مدل هیدرولوژیکی SWAT در حوضه بهشت آباد واقع در کارون شمالی شود. به همین منظور از سه نوع داده ی آب و هوایی مختلف در پیش بینی دبی ماهانه این حوضه، استفاده شده و نتایج با یکدیگر مقایسه شدند. سری اول داده ها از هفت ایستگاه هواشناسی واقع در حوضه بهشت آباد برای سال های 1994 تا 2010 تهیه شد. سری دوم داده ها از اطلاعات روزانه هواشناسی واحد تحقیقات آب و هوایی اقلیم بریتانیا (CRU)، با قدرت تفکیک مکانی 5/0 در 5/0 درجه جغرافیایی برای سال های 1994 تا 2006 بدست آمد. سری سوم داده ها، از اطلاعات تحلیل مجدد آب و هوای جهانی (CFSR) با قدرت تفکیک مکانی 38 کیلومتر (5/0 درجه) برای سال های 1994 تا 2010 تهیه شد. همچنین برای واسنجی و اعتبارسنجی مدل از بسته نرم افزاری SWAT-CUP و الگوریتم PSO استفاده گردید. طبق نتایج بدست آمده، در دوره واسنجی میزان ضریب نش-ساتکلیف به عنوان تابع هدف در خروجی حوضه، 82/0 و 65/0 به ترتیب برای داده های هواشناسی زمینی و داده های CFSR، بدست آمد. در دوره صحت سنجی این میزان 83/0 در داده های هواشناسی زمینی و 74/0 در داده های هواشناسی CFSR، بود که نشان از توانایی خوب داده های CFSR، در شبیه سازی جریان در این حوضه دارد. ضریب نش-ساتکلیف در خروجی حوضه 90/0 و 46/0 به ترتیب برای داده های هواشناسی زمینی و داده های CRU بدست آمد. در دوره صحت سنجی نیز مقدارتابع هدف برای داده های زمینی 82/0 و برای داده-های CRU 02/0- بود. براساس این نتایج داده های CRU دارای عملکرد ضعیف در شبیه سازی رواناب می باشند. با توجه به نتایج این مطالعه، شبیه سازی با داده های زمینی بهتر از داده های هواشناسی جهانی می باشد، اما با توجه به نتایج خوب و رضایت بخش داده های CFS